wtorek, 16 lutego 2016

Maria Kuncewiczowa 'Przezrocza. Notatki włoskie' - polska pisarka o Włoszech, papieżu i cywilizacji chrześcijańskiej

Zdjęcie z książki - autorka, Maria Kuncewiczowa z mężem Jerzym
Nazwisko Maria Kuncewiczowa kojarzy mi się w dobrą polską literaturą i bardzo się ucieszyłam, gdy w Taniej Książce wypatrzyłam tę książkę w cenie 5 zł. To był dobrze spożytkowany pieniążek. 
Wydanie to pochodzi z 2010 roku od wydawnictwa Feeria. Jest to wydanie drugie książki, jak napisano, pełne, zawierające w 2 miejscach wycięte przez cenzurę fragmenty. 
 Pierwsze wydanie pochodzi z wydawnictwa PAX z 1985 roku. 
Autorka jest znana z literatury międzywojennej jako autorka 'Cudzoziemki' i 'Dwóch księżyców', ale i niektórym z powojennej książki 'Tristan 1946', którą mam przyjemność posiadać. Napisała sporo książek, w tym opowiadania, felietony, powieści. Autorka wstępu do 'Przezroczy' mówi również o jej wielkiej roli dla szerzenia polskiej kultury za granicą po 1945 roku. W latach 1962–1968 wykładała literaturę polską na University of Chicago. Kuncewiczowa opracowała anglojęzyczny przewodnik po literaturze polskiej The Modern Polish Prose (1945) oraz antologię polskiej literatury współczesnej w języku angielskim The Modern Polish Mind (1962). Zawsze bardzo kochała Polskę i w 1969 roku do Polski powróciła. Spędzała miesiące zimowe we Włoszech, a letnie w domu rodzinnym sprzed wojny w Kazimierzu Dolnym. Dom ten stanowi od 2005 oddział Muzeum Nadwiślańskiego. 
Na fotografiach z książki widać elegancką panią, pełną klasy, trochę podobną do mojej cioci. Ale mi podoba się również inne zdjęcie autorki, z młodości. Oto ono:
źródło zdjęcia:https://www.ngopole.pl/2012/10/30/czy-wiesz-ze-125/

Książka nie jest prosta, bo nie podaje myśli wprost. Mi przypomina stylem eseje Herberta czy prozę Iwaszkiewicza. Piękny jest język tekstów. 

Notatki dotyczą pobytu autorki wraz z mężem we Włoszech w latach 70-tych. Opisuje w nich to co widziała w tym czasie, a więc ulice, kawiarnie, to, czym żyły Włochy (strajki uczniów, porwanie chrześcijańskiego polityka Aldo Moro, jego zabójstwo przez Czerwone Brygady, następnie proces Czerwonych Brygad, ale i wybór papieża Jana Pawła II oraz obserwacje zakonnic w Domu Pielgrzyma.

Moje wrażenia z tej książki są refleksyjne. To, co mnie uderzyło to fakt, iż zmiany społeczne i obyczajowe, które w latach 70-tych dziwiły tak autorkę, przyszły teraz do nas. A więc życie tu i teraz, a więc jakiś taki schyłek humanizmu opartego na wartościach chrześcijańskich (nie mówię o mediach z katolickością na etykiecie, bo nie o tym pisała Maria Kuncewiczowa, ale o tragicznym dylemacie w polityce: czy ulec terrorystom, czy zaś poświęcić życie Aldo Moro? Co jest ważniejsze: korzyści czy życie ludzkie?). Co jeszcze przyszło do Polski? Ano strajki młodzieży, czy raczej roszczeniowość ludzi, to co dziwiło w latach 70-tych panią Kuncewiczową we Włoszech, że uczniowie wyszli na ulice i domagali się 'trój dla każdego'.
Wiele uwagi autorka poświęciła Janowi Pawłowi II i całemu fenomenowi tego świetnego papieża, tego przełomowego papieża. Będąc na audiencjach przez 1978 roku, opisuje przełomowość Jana Pawła II. Opisuje też anegdoty związane z audiencjami, w których uczestniczyli z mężem trzykrotnie.
Wydaje się, że Maria Kuncewiczowa w 'Przezroczach' snuje refleksje nad kondycją Europy i całej kultury chrześcijańskiej u schyłku XX wieku, ale wszystko to jest czynione dyskretnie, nie wprost.
To piękna książka, nad którą warto się zatrzymać. 
8 gwiazdek

7 komentarzy:

  1. Bardzo mnie tą książką zainteresowałaś...a tak w ogóle to muszę poznać Kuncewiczową bliżej, a mam opócz "Tristana...", którego czytałam i "Cudzoziemki", z której Roża już zawsze będzie mi się kojarzyć z Haliną Mikołajską a jej mąż z Czesławem Wołłejką, jeszcze jej inne książki.....Trzeba chłonąć w siebie ten piękny język jakim kiedyś pisano....

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Dawno nie czytałam 'Tristana'. Muszę sięgnąć. Ale mam jedno takie nieodłączne skojarzenie z tą książką. Jest to 'Izolda' w wykonaniu pana Wodeckiego.

      Usuń
  2. Miło, że znajdzie się jeszcze ktoś taki jak Ty promujące tego typu książki, choć pisana trudnym językiem, to jednak znajdują się młodzi gustujący w literaturze skłaniającej do refleksji i analizy.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Zawsze miałam odmienny gust czytelniczy :) Ale mam nadzieję, że jest nas więcej/////

      Usuń
  3. Bardzo spodobał mi się jeden z pańskich wypowiedzi czy mogła bym prosić o kontakt?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Kontakt podaję u góry w notce o sobie. Email: renax79@wp.pl

      Usuń
  4. Jeśli chodzi o Kuncewiczową, to czytałam "Cudzoziemkę" oraz "Tristana 1946". Dobrze, że udało Ci się sięgnąć po wydanie, bez cięć dokonanych przez cenzurę. Zainteresowały mnie te refleksje i to, jak pisarka widzi świat lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku.

    OdpowiedzUsuń

Dziękuję za komentarze. Będę usuwać komentarze rasistowskie i wulgarne.
Czytam wszystkie wasze opinie.
Proszę też anonimowych piszących o podpisanie się jakoś.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...